Historia Braniewa - nieznane wydarzenia - 1946-2010. HISTORIA BRANIEWSKIEJ STRAŻY POŻARNEJ

1946-2010. HISTORIA BRANIEWSKIEJ STRAŻY POŻARNEJ

Po zakończeniu działań wojennych jeszcze w 1945 r. jednym z pierwszych zadań stojących przed władzami polskimi w Braniewie było zorganizowanie ochrony przeciwpożarowej. W 1946 r. powstaje Ochotnicza Straż Pożarna w Braniewie. W 1950 r. powołano Komendę Powiatową Straży Pożarnych i Pogotowie Zawodowe Straży Pożarnych, przemianowane w 1963 r. na Zawodową Straż Pożarną. W 1992 r. powstała Państwowa Straż Pożarna z Komendą Rejonową/Powiatową i Jednostką Ratowniczo-Gaśniczą. Zmieniała się organizacja i podległość straży, ale bez zmian pozostaje siedziba, gdyż straż pożarna w tej lokalizacji funkcjonuje od ponad 100 lat. W artykule duży nacisk położono na początki powojennego pożarnictwa a jest dedykowany strażakom, którzy przez lata służyli braniewskiej społeczności.

Historia ochrony przeciwpożarowej w Braniewie sięga okresu średniowiecza, gdyż walkę z pożarami od początku istnienia miasta traktowano jako jedno z najważniejszych zadań. Remiza ze sprzętem znajdowała się przez setki lat w ratuszu miejskim a do walki z ogniem stosowano wiadra, szpryce i sikawki ręczne. Każdy mieszkaniec był zobowiązany do posiadania wiadra i stawienia się z napełnionym wodą w razie pożaru. Organizację ochrony przeciwpożarowej regulowały wilkierze i tzw. porządki przeciwpożarowe znane z XVII i XVIII wieku.

W 1890 r. powstała Ochotnicza Straż Pożarna, która należała do Wschodniopruskiego Prowincjonalnego Związku Straży Pożarnych. W okolicy powstawały też kolejne OSP: w 1888 w Ornecie, w 1892r. w Pieniężnie i 1897 we Fromborku). Pierwsza siedziba OSP w Braniewie, tradycyjnie mieściła się ratuszu staromiejskim, strażacy posługiwali się konnymi wozami strażackimi, do których konie zapewniali braniewscy Ackerbürger (mieszczanie posiadający własne gospodarstwa rolne). Wraz z dojściem do władzy faszystów ustawą z dnia 15.12.1933 r. ówczesne OSP zostały podporządkowane Policji Państwowej jako oddziały techniczne. Wydarzeniem w historii braniewskiej straży był 30 Zjazd Wschodniopruskiego Prowincjonalnego Związku Straży Pożarnych, który odbył się w 1934 r. w Braniewie, jednak był to czas ograniczania samodzielności ruchu pożarniczego na rzecz centralnego podporządkowania. W 1938 r. kolejną ustawą zobowiązano jednostki straży pożarnej do działań policyjnych i ochrony przeciwlotniczej (to ostanie zadanie miało się już wkrótce okazać bardzo przydatne). Siedziba jednostki OSP od 1920 r. znalazła się w tym samym miejscu co obecna Komenda Powiatowa PSP, wówczas był to Werftplatz (Plac Stoczniowy), obecnie Plac Strażacki. Jednostka mieściła się w drewnianym baraku, miała nad rzeką również drewnianą wspinalnię, która była użytkowana po wojnie i rozebrana dopiero w latach 60-tych. Na wyposażeniu braniewskiej OSP był używany, ale w pełni sprawny samochód bojowy, zakupiony w 1935 r. w Dreźnie, które wymieniało sprzęt na nowocześniejszy. Braniewscy strażacy mieli świadomość jakości nowego nabytku, bo po każdej akcji mechanicy dokładnie przeglądali jego stan techniczny.

Pod koniec II wojny światowej w lutym i marcu 1945 r. Braniewo doznało ogromnych zniszczeń w skutek radzieckich bombardowań. Miasto było bombardowane kolejno w dniach: 3, 5, 15, 20, 21 lutego oraz 7, 8 i 18 marca 1945 r. Oprócz zniszczeń powstawały również liczne pożary, wobec których miejscowa straż pożarna była całkowicie bezradna. Dzieła zniszczenia dopełniło wysadzenie przez Niemców wieży kościoła św. Katarzyny i mostów na Pasłęce. W wyniku działań wojennych remiza braniewskiej straży pożarnej uległa spaleniu, ale ocalała drewniana wspinalnia.

POCZĄTKI POŻARNICTWA W LATACH 1946-1950

W lipcu 1945 r. nastąpiło przekazanie Braniewa przez armię sowiecką władzom polskim. W zniszczonym w 80 % podczas działań wojennych Braniewie przebywało ponad 2 tysiące Niemców i nieliczni Polacy, których jednak stopniowo przybywało. Od początku jednym z najważniejszych zadań jakie stały przed władzami miejskimi i powiatowymi było zorganizowanie ochrony przeciwpożarowej, gdyż występujących pożarów nie było komu gasić.

Potrzeba była pilna, jednak jak informuje Starosta Braniewski w październiku 1945 r. „Straże Pożarne nie zorganizowane z braku funduszów”. W wyniku działań grupy „inicjatywnej” w dniu 20.02.1946 r. w mieście powstaje Ochotnicza Straż Pożarna, z następującymi władzami: Adolf Czyżewski - Prezes, Józef Kłos - Wiceprezes, Stanisław Armista - Naczelnik, Józef Kowalczyk - Sekretarz, Jan Ługowski - Skarbnik, Henryk Armista - Gospodarz, Antoni Wiśniewski - Członek Zarządu. Wśród pierwszych członków byli też Wacław Frąckiewicz i Antoni Wołodźko. W marcu 1946 r. Starosta braniewski w sprawozdaniu pisze: „Zorganizowana została Straż Ogniowa ochotnicza w Braniewie, która kompletuje potrzebny sprzęt przeciw pożarowy”. Jednostka ma swoją siedzibę przy ul. Kościuszki 78 (świetlica i stara stodoła jako remiza). Pierwszy wyposażeniem było 12 wiader. W wyniku poszukiwań na terenie wsi Ronin odnaleziono w stogu ręczną sikawkę przystosowaną do zaprzęgu konnego, która przetransportowano do Braniewa i uruchomiono. Sprzęt uzupełniły węże i prądownice odnalezione w Braniewie, a alarm ogłaszano początkowo za pomocą trąbki tzw. sygnałówki, następnie ręcznej syreny i w końcu zamontowanej na remizie syreny elektrycznej. Jednostka ćwiczyła na terenie byłej spalonej remizy, gdzie wkrótce Urząd Miasta przydzielił budynek mieszkalny przy Pl. Strażacki 6, który zagospodarowano na potrzeby OSP (parter- świetlica i pomieszczenia gospodarcze, na piętrach mieszkania dla strażaków). Na remizę przydzielono garaż na terenie Garbarni przy ul. Kościuszki i tu przeniesiono sikawkę, sprzęt i zamontowano syrenę. Innym miejscem wymienianym jako stały punkt pogotowia jest adres ul. Roli-Żymierskiego 12.

W 1946 r. w województwie olsztyńskim powstały ogniwa Związku Straży Pożarnych RP, ale struktura organizacyjna ochrony przeciwpożarowej została ukończona pod koniec 1947 r. Oddział Powiatowy Związku Straży Pożarnych RP w Braniewie w II połowie 1947 r. przedstawiał się następująco: Henryk Wróblewski – Prezes Rady Oddziału Powiatowego; Zarząd Oddziału Powiatowego: Michał Andruszkiewicz – prezes, Roman Ochociński i Stanisław Rojek – zastępcy prezesa, Stanisław Kulpa – sekretarz, Bronisław Bukowski – skarbnik oraz członkowie Stanisław Armista i Wojciech Kwiatkowski oraz Komisja Rewizyjna - Zygmunt Rarok – przewodniczący i Stanisław Brzozowski- członek. W skład Zarządu Wojewódzkiego ZSP RP weszli Michał Andruszkiewicz i delegat Adolf Chyżewski. W maju 1947 r. powiatowym inspektorem pożarnictwa i instruktorem związku dla powiatów braniewskiego i pasłęckiego był Bronisław Piotrowski.

W dniu 29.08.1947 r. Starostwo Powiatowe do czasu przydzielenia stałego Instruktora Straży Pożarnych przez Okręgowy Związek Straży Pożarnych w Olsztynie na stanowisko p.o. Instruktora Powiatowego Pożarnictwa zaangażowano dh Stanisława Armistę z pensją 6 tys. zł. Z dniem 20.01.1948 r. na stanowisko referenta Ochrony przed Pożarami i innymi klęskami objął Zygmunt Kosicki, który z dn. 20.07.1948 r. otrzymał stopień podporucznika pożarnictwa. Jego zatrudnienie szybko przyniosło efekty co w sprawozdaniu zawarł Starosta braniewski: „Bezpieczeństwo przeciw-pożarowe i stan organizacyjny do dnia 20 stycznia kulało i pozostawiało dużo do życzenia. Z dniem 20 stycznia przydzielony został dla tut. powiatu specjalny instruktor który z miejsca zabrał się do uporządkowania tego stanu. Przedewszytskiem zorganizował on dwie ochotnicze straże pożarne gm. Chruściel i wykrył na terenie powiatu dwie motopompy i trzy sikawki. Niezależnie od tego pouczał wszystkie straże i ludność cywilną o organizacji przeciwpożarowej oraz obrony przed innymi klęskami> Liczbowy stan strażaków jest następujący: 11 naczelników i zastępców, 5 podoficerów i 108 szeregowych”. W lutym 1948 r. Starosta oceniał: „Sprawy bezpieczeństwa przeciwpożarowego i organizacji straży pożarnych nabierają tempa pod dosyć sprawnym działaniem i kontrolą Pow. Instruktora Straży Pożarnych. W ciągu lutego zapoczątkował on organizację Och. Straży Pożarnych w gm. Płoskinia i w Krzyżewie, gm. Frombork. Ponadto dokonał 6 inspekcji terenowych”. W sierpniu 1948 r. działały straże w Braniewie, Ornecie, Pieniężnie, Chruścielu, Kurowie, Płoskini, Gronowie. Instruktor ppoż. informował, że OSP Orneta „gotowość bojowa tej straży zadowalająca, jak również sprzęt pożarowy jest dość dobrze utrzymany, następnie ludność miejscowa jest chętna i z pewnym zrozumieniem do wzięcia udziału w akcji”. Natomiast w OSP Pieniężno „stwierdziłem słabe zabezpieczenie na wypadek pożaru brakiem sprzętu przeciw pożarowego i brakiem remizy strażackiej”.

Stan straży pożarnych według Sprawozdania z działalności Powiatowego Związku Straży Pożarnych w Braniewie na dzień 28.10.1948 r. wynosił 15 jednostek OSP mających 300 członków czynnych i 150 popierających. Na wyposażeniu straży był: 1 samochód pożarniczy potrzebujący remontu, 6 motopomp w stanie dobrym, 8 motopomp do remontu, węże tłoczne 52 mm -1069 m, węże tłoczne 75 mm – 980 m, 5 drabin ciężkich, 5 drabin lekkich, 2 drabiny Szczerbowskiego i 19 bosaków. Jednostki miały 5 remiz w stanie dobrym i 10 do remontu. Żadna jednostka nie posiadała całkowitego umundurowania z wyjątkiem częściowego w Braniewie, Ornecie i Kurowie. Aż 9 jednostek w powiecie nie posiadało sprzętu ppoż. jak sikawki, itp. Odpowiedzialny za powiat Inspektor przeprowadził inspekcje obiektów przemysłowych i gospodarczych oraz gotowości bojowych straży w m. Braniewo, Orneta, Pieniężno, Płoskinia, Chruściel i Kurowo z czego sporządzono 18 protokołów. Przeszkolonych zostało 4 Naczelników w Ośrodku Wyszkoleniowym w Ostródzie i 3 z obsługi motopomp. Okręgowy Związek Straży Pożarnych z Olsztyna przydzielił 2 motopompy angielskie i 500 m węży, które otrzymały jednostki w Braniewie i Ornecie, natomiast 316 m węży rozdzielono według potrzeb dla innych jednostek. Wyremontowano też motopompę OSP Frombork na koszt Powiatowego ZSP za sumę 25 tys. zł. W trakcie tzw. Tygodnia Strażackiego zebrano 30914 zł, po 25% przekazano do Powiatowego i Wojewódzkiego ZSP.

W 1947 r. OSP gasi przy pomocy sikawki groźny pożar w Gminnej Spółdzielni Samopomoc Chłopska przy ul. Kościuszki, pożar dworca kolejowego PKP oraz po stronie ZSRR, gdzie palił się duży majątek. Plagą są pożary traw, nieużytków oraz detonacje amunicji pozostałej po działaniach wojennych. W X.1947 r. straż otrzymuje motopompę Silesia tzw. „zerówkę” o wyd. 400 l/min (z ZW ZOSP Olsztyn). Pierwszym przeszkolonym motopompistą w Ośrodku Szkolenia w Ostródzie jest dh Jerzy Porowski, późniejszy Komendant Powiatowy Straży Pożarnych w Braniewie. Środkiem lokomocji był w tym czasie zarekwirowany poniemiecki samochód ciężarowy, natomiast w nocy dalej służyła konna sikawka, na którą ładowano motopompę. Wraz z otrzymaniem coraz większej ilości sprzętu Urząd Miasta zatrudnił pierwszego etatowego pracownika straży pożarnej-konserwatora sprzętu, którym z dniem 1.03.1948 został dh Jan Wiśniewski, a od 16.08.1949 r. dh Jan Kaźmierczak. Miesięczna pensja w 1949 r. wynosiła 9.100 zł. Przystąpiono też do remontu wspinalni na Pl. Strażackim. W dniu 18.05.1948 r. Urząd Wojewódzki w Olsztynie zawiadomił o przydzieleniu motopomp dla OSP, w związku z czym postanowiono skierować 3 strażaków na 10 dniowy kurs motopompistów. W IX.1948 r. na wyposażenie straży weszły drabina tzw. Szczerbowskiego, a w czerwcu 1949 r. motopompa Worthington Simpson ARP250 o wyd. 800 l/min przewożona na przyczepie wraz z nowymi wężami ssawnymi i tłocznymi (była to jedna z 20 brytyjskich motopomp przydzielonych na województwo olsztyńskie). Prawdopodobnie używano też motopomp DKW i Triumph. Powiatowa Rada Narodowa wiosną 1949 r. przydzieliła samochód ciężarowy Studebaker, a w październiku 1949 r. straż otrzymuje samochód Fordson, do którego dostosowano motopompę Simpson. Kierowcą został dh Jerzy Porowski. W 1949 r. zapadła decyzja o wybudowaniu na miejscu spalonej remizy nowej remizy przy Placu Strażackim, strażacy uczestniczą w pracach porządkowych i ziemnych (budowę ukończono w 1952 r.). W 1949 r. w budżecie miasta zabezpieczono kwotę 1700 tys. zł na remont remizy strażackiej. W dniu 29.10.1948 r. powstał pożar w m. Klejnowo (gm. Nowa Pasłęka) z przyczyn niewiadomych. Pożar czynnie gasiła ludność miejscowa i OSP Braniewo. Ogień zlikwidowano w zarodku i bez strat.

W latach 1946-1949 rozpoczynają działalność kolejne jednostki OSP na terenie całego powiatu braniewskiego. Jak informowało Starostwo w październiku 1946 r. „czynnych i wyposażonych w sprzęt przeciwpożarowy są 2 straże ochotnicze (Braniewo i Orneta). Powstały 4 straże ochotnicze w miejscowościach: Wewno, Frombork, Pasaria i Plaswik. Straże te nie posiadają sikawek. Brak instruktora, którego zadaniem byłoby zorganizowanie i szkolenie straży w powiecie”. W grudniu 1946 r. były 2 Straże Ogniowe Ochotnicze „żywotne” w Braniewie i Ornecie. Na terenach gmin wiejskich „organizowanie napotyka na trudności z braku gotówki i narzędzi przeciwpożarowych”. W lutym 1947 r. w kolejnym sprawozdaniu Starosta stwierdza: „Czynnych straży pożarnych 2 – w Ornecie i Braniewie. W Gminach wiejskich tworzone są drużyny ochotniczych straży pożarnych lecz takowe nie posiadają ani narzędzi ani kapitałów na zakup lub remonty”. W grudniu 1947 r. zorganizowanych było już 10 straży pożarnych.

OSP Orneta (1946). Remizę zorganizowano w budynku przy ul. Mickiewicza. Pierwszym sprzętem była sikawka ręczna z wyposażeniem, a następnie motopompa Leopolia PO1 M-8/8, ostatecznie dostosowano do potrzeb straży samochód ciężarowy ZIS. Pierwszym naczelnikiem został Włodzimierz Wasilew. W 1949 r. jednostka liczyła 22 członków a na początku lat 50. otrzymała sztandar. Kolejne sztandary OSP otrzymała w 1977 i 1997 r.

OSP Frombork (1947). Posiadała tymczasowe pomieszczenie na sprzęt oraz motopompę o wydajności 800 l/min., którą przewożono wyznaczonym zaprzęgiem konnym, w latach 50-tych OSP otrzymała typowy samochód pożarniczy GM-8 Star 20 w darze od mieszkańców Warszawy.

OSP Pieniężno (1947). Sprzęt z braku remizy przetrzymywany był w różnych pomieszczeniach, ostatecznie przydzielono budynek gospodarczy przy ul. Królewieckiej. Pierwszym sprzętem była odnaleziona w okolicach Głębocka ręczna sikawka, a następnie przydzielona motopompa M-400, w 1948 z własnych funduszy zakupiono samochód Ford (na jakiś czas trafił do PZSP Braniewo), a następnie Dodge oba z demobilu wojskowego.

OSP Płoskinia (1948). Pierwszą siedzibą było pomieszczenie przy budynku Urzędu Gminy. Sprzęt gaśniczy to początkowo 4-osobowa sikawka ręczna z wyposażeniem, a od 1950 motopompa Leopolia PO2 M-2/6.

OSP Lelkowo (1948). Pierwszym sprzętem interwencyjnym była motopompa ze sprzętem przewożona wozem konnym, a w późniejszym okresie przydzielono samochód gaśniczy GM-8 Star 20.

OSP Lechowo (1949). Pierwszym wyposażeniem była ręczna sikawka odnaleziona w Plutach i przewożona wozem konnym. Dopiero w 1954 roku KWSP przydzieliła motopompę Leopolia PO1.

Ponadto powstały ZOSP Chruściel (1948) w zakładach tartacznych i OSP Kurowo (1948), która od początku osiągnęła bardzo dobrą gotowość bojową.

W pierwszych latach powojennych powstało łącznie kilkanaście jednostek OSP, które przeważnie rozpoczynały działalność od zabezpieczenia pozostałego po Niemcach sprzętu pożarniczego. Dopiero później wraz z organizacją ochrony przeciwpożarowej na terenie kraju, województwa, wreszcie powiatu zaczęły się planowe przydziały sprzętu, początkowo z dostaw UNRRA, a następnie z krajowej produkcji.

KOMENDA POWIATOWA STRAŻY POŻARNYCH - 1950-1974

POGOTOWIE ZAWODOWE STRAŻY POŻARNEJ w BRANIEWIE - 1950-1962

Na mocy uchwalonej przez Sejm PRL ustawy z dnia 4.02.1950 r. powstały organy ochrony przeciwpożarowej tj. Komenda Główna Straży Pożarnych, komendy wojewódzkie, powiatowe i miejskie. Ochrona przeciwpożarowa podlegała ministrowi administracji publicznej, a jej organy miały uprawnienia dysponowania wszystkimi strażami pożarnymi: zawodowymi, zakładowymi i ochotniczymi. Uchwalona miesiąc później kolejna ustawa podporządkowała komendy straży pożarnych prezydiom rad narodowych. Od tej pory terenowe komendy straży pożarnych miały podwójne podporządkowanie (ogólne- prezydiom rad narodowych, operacyjne- komendom straży pożarnych). Tak więc nowoutworzona Komenda Powiatowa Straży Pożarnych w Braniewie podlegała Komendzie Wojewódzkiej w Olsztynie i Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w Braniewie.

Na mocy ustawy z dnia 4.02.1950 r. utworzono też Pogotowia Zawodowe Straży Pożarnych, czyli odpowiednik zawodowej straży pożarnej. Utworzone w Braniewie Pogotowie Zawodowe Straży Pożarnej - PZSP (używano też nazwy Powiatowe Pogotowie Pożarnicze w Braniewie) liczyło początkowo 9 członków, a swoją siedzibę znalazło w Mazurskich Zakładach Garbarskich przy ul. Kościuszki, mając do dyspozycji jeden garaż, pomieszczenie socjalne i jeden pojazd pożarniczy. Natomiast Komenda Powiatowa Straży Pożarnych - będące organem nadzorującym i kierującym ochroną przeciwpożarową na terenie powiatu, miała swoją siedzibę w Prezydium Powiatowej Rady Narodowej w obecnym Urzędzie Miasta. Pierwszym Komendantem Powiatowym i jednocześnie dowódcą PZSP został por. poż. Tadeusz Milanowski (w 1955 r. został komendantem powiatowym w Mrągowie, niestety zginął w wypadku motocyklowym w 1956r.). Komendantowi powiatowemu pomagał w charakterze podoficera terenowego ogn. Jan Wiśniewski (1950-1973), natomiast funkcję Zastępcy Dowódcy PZSP pełnił Jan Zieliński. Pierwszymi strażakami Pogotowia Zawodowego Straży Pożarnej byli m.in. Jan Zieliński (1950-1981), Jerzy Porowski, Jan Nowiński (1950-1974), Henryk Cerowski i Stanisław Michalak (1955-1977). W latach 1950-1952 funkcjonowały też posterunki PZSP przy OSP Orneta - 6 strażaków, w tym: Władysław Woźniak, Władysław Iwaszkiewicz, Franciszek Płocharski i Kazimierz Ołtuszek oraz OSP Pieniężno - 2 strażaków.

Pod koniec 1949 r. rozpoczyna się budowa nowej remizy w miejscu spalonej przedwojennej przy Pl. Strażackim 2. W pracach czynnie uczestniczą strażacy PZSP i OSP Braniewo. Wiosną 1952 r. siedziba PZSP została przeniesiona do nowo powstałego obiektu, w którym Pogotowie Zawodowe posiadało 2 garaże bojowe, dyżurkę, pomieszczenia socjalne i magazynowe, suszarnię na węże i pomieszczenie mieszkalne. Nowa siedziba jest wykorzystywana również przez OSP Braniewo, odbywają się wspólne ćwiczenia. Jednak wraz z powstaniem PZSP działalność OSP coraz bardziej skupia się na zajęciach szkoleniowych, kulturalno-oświatowych i pracy z młodzieżą (w maju 1952 r. powstaje pierwsza drużyna młodzieżowa). Prezesami OSP Braniewo byli kolejno: Adolf Czyżewski 20.02.1946-12.12.1947, Władysław Bukowski - 12.12.1947-15.11.1949, Stanisław Rojek - 15.11.1949-9.01.1954.

W dniu 1.05.1949 r. OSP Braniewo otrzymuje uroczyście wręczony sztandar z wizerunkiem Św. Floriana, ale w związku z tym wkrótce zostaje uznany za "nietypowy" i w sierpniu 1963 r. Powiatowa Rada Narodowa nadaje sztandar z napisem "w służbie ojczyzny ludowej". "Stary" sztandar w latach 1963-1989 znajdował się w Muzeum Pożarnictwa w Olsztynie, a obecnie przechowywany jest w remizie OSP.

Pierwszymi samochodami używanym przez PZSP były przejęte z OSP: pozyskany z dostaw UNRRA Fordson z motopompą Simpson. Następnymi pojazdami były operacyjny GAZ-67 i produkowane w latach 50-tych typowe wozy bojowe Star 20 w wersji N-71GM-8 (od 1952) i N-72GA-16 (1955). Wraz z nimi weszły do użytku motopompy Leopolia M-8/8 PO1 i Leopolia M-2/6 PO2.

W latach 1952-1955 stanowisko komendanta piastował asp. Marian Ledziński, który wcześniej był komendantem powiatowym w Giżycku. Ten komendant odebrał w kwietniu 1952 r. dla PZSP pierwszy samochód gaśniczy Star 20 N-71 GM-8 i jemu przypisuje się następujące motto oddające istotę działania strażaków: „Ogień musi być posłuszny człowiekowi w dobroczynnym działaniu i jako znak życia i śmierci na ziemi”. W tym czasie komenda zwiększyła swoje szeregi do 3 etatów. Na wyposażeniu Pogotowia Zawodowego są w 1954 r. 2 samochody bojowe na podwoziu Star 20. W 1955 r. na stanowisko komendanta powołany został asp. Stefan Lany, który jednak dość szybko odszedł do Komendy Miejskiej SP w Krakowie. W 1955 r. odbywają się pierwsze powiatowe zawody sportowo-pożarnicze, w których zwycięża OSP Braniewo, zawody od tej pory odbywają się co 1-2 lata.

W latach 1955-1957 komendantem został absolwent Oficerskiego Technikum Pożarniczego w Poznaniu asp. Jerzy Porowski, który zaczynał służbę w OSP Braniewo, a następnie od 1950 był kierowcą PZSP. Ze stanowiska odszedł do KWSP Olsztyn, w latach 1958-1961 był komendantem powiatowym w Kętrzynie, a następnie funkcjonariuszem Komendy Głównej Straży Pożarnych. W pierwszych latach funkcjonowania KPSP miała miejsce znaczna rotacja kierownictwa, a były okresy, że funkcję komendanta czasowo pełnił ogn. Jan Wiśniewski. W latach 1957-1963 stanowisko komendanta pełnił st.asp. Zbigniew Polisiakiewicz, który później został komendantem powiatowym w Wejherowie (1963-1967), a w następnym okresie kolejno był kierownikiem służby operacyjnej WKSP w Gdańsku, od 1975 r. zastępcą Komendanta Wojewódzkiego i wreszcie Komendantem Wojewódzkim Straży Pożarnych w Gdańsku (1981-1990).

Na początku lat 50-tych powstają kolejne jednostki OSP na terenie powiatu braniewskiego, są to: OSP Pluty (1950), OSP Jędrychowo (1950), OSP Wielkie Wierzno (1950), OSP Wilczęta (1952), OSP Gładysze (1952) i ZOSP Wytwórnia Pasz Pieniężno (1955). Jednostki OSP początkowo wykorzystują prowizoryczny sprzęt, w tym często zaprzęgi konne, jednak w 1959 r. na terenie powiatu funkcjonuje 14 jednostek OSP, coraz lepiej wyposażonych w samochody gaśnicze i motopompy. Kierowcy w części jednostek OSP pełnili służbę będąc na etatach w KPSP. Na początku lat 60-tych tworzy się tradycja organizowania z okazji Dni Ochrony Przeciwpożarowej (od 1990 r. z okazji Dnia Strażaka) przez zawodowców i ochotników z Braniewa, wspólnego capstrzyku i przejazdu samochodami pożarniczymi ulicami miasta, która twa do dnia dzisiejszego. W latach 1982-1996 przy OSP Braniewo funkcjonowała orkiestra strażacka.

Siedziba Komendy ulegała zmianie z Prezydium Powiatowej Rady Narodowej, przeniosła się do tymczasowego budynku przy pl. Strażackim (4 pomieszczenia). W Pogotowiu Zawodowym rozpoczynali służbę późniejsi długoletni zasłużeni pracownicy, m.in.: Witold Kasperowicz (1960-1973), Medard Witkowski (1960-1992), Jan Maszkowski (1960-1979)i Roman Gruba (1961-1984).

ZAWODOWA STRAŻ POŻARNA 1963-1992

Od 1 stycznia 1963 r. weszły w życie znowelizowane przepisy dotyczące ochrony przeciwpożarowej kraju. O od tego czasu ochrona ppoż. podlegała ministrowi spraw wewnętrznych i prezydiom rad narodowych. Natomiast zlikwidowane zostało Pogotowie Zawodowe Straży Pożarnej i zastąpione Zawodową Strażą Pożarną na czele z Komendą Powiatową Straży Pożarnych.

W tym czasie Komenda miała 5 etatów, w skład których wchodziło od 1963 r. dwóch oficerów oraz trzech podoficerów. Pracownikami Komendy byli w tym okresie: Zbigniew Polisiakiewicz, Jerzy Rajewicz (odszedł w 1965 r. na stanowisko komendanta powiatowego w Piszu), Jan Wiśniewski, Józef Dąbski i Ryszard Grzybowski.

W miejsce zlikwidowanego PZSP powstała Zawodowa Straż Pożarna, która przejęła budynki, kadrę i sprzęt. Brakujący według wymagań dwuzmianowy stan osobowy uzupełniono przyjmując do służby nowych pracowników, którzy po niezbędnym przeszkoleniu zasilili ZSP. Wynikłe trudności lokalowe i sprzętowe wymusiły wykwaterowanie mieszkańców z lokali mieszkalnych, w celu utworzenia Punktu Alarmowo-Dyspozycyjnego (PAD) i uzyskania pomieszczeń socjalnych. Załogę ZSP stanowiło oprócz szefostwa: 2 dowódców sekcji, 2 dyspozytorów i 6 kierowców, dysponujących 2 samochodami gaśniczymi Star 20, 2 pomocniczymi Lublin 51 i Warszawa 200P (pick-up) oraz 4 motopompami m.in. Polonia M8/8 PO3 oraz Leopolia M4/4 P-25 i P-26. Wraz z rozpoczęciem działalności ZSP służbę rozpoczęli późniejsi długoletni pracownicy, m.in.: Jan Wiśniewski s. Jana (1963-1983), Jan Kasperowicz (1963-1986), Ryszard Grzybowski (1963-1992), Ireneusz Gorczyca (1963-1991), Józef Szpakowski (1965-1992), Aleksander Ziniewicz (1965-1977), Zygmunt Kisiel (1965-1992) i Stanisław Rec (1966-1993).

W następnych latach wzrastał stan osobowy jednostki i wyposażenie w sprzęt, a także przystąpiono do budowy nowego dwukondygnacyjnego obiektu socjalno-garażowego. W 1973 r. na wyposażeniu ZSP były 2 samochody gaśnicze GBAM-2/8+8, operacyjna Warszawa, ciężarowy GAZ 51, kwatermistrzowski Żuk 1705, motocykle MZ i WSK 175. Kolejnymi pojazdami gaśniczymi były: GBA-2/16 Star 21, GBM-2/8 Star 21, GBM-2/8 Star 25 i tzw. babcia czyli GBAM-2/8+8 Star 26. Poza tym do służby wszedł też terenowy GAZ-69 i operacyjne Warszawy M20.

kpt. poż. Jan Dąbkowski - Komendant Powiatowy Straży Pożarnych w latach 1963-1969

W latach 1963-1969 funkcję komendanta powiatowego pełnił kpt.poż. Jan Dąbkowski, który w latach późniejszych został powołany na Zastępcę Komendanta Szkoły Głównej Służby Pożarniczej. Obsada osobowa komendy wzrosła do 6 etatów (2 oficerów i 4 podoficerów), a ZSP przeszła na system trzyzmianowy pełniony całodobowo, dlatego dla poszerzenia bazy lokalowej w „czynie społecznym” w 1969 wybudowano kolejny budynek warsztatowy. W 1968 r. po rozebraniu tymczasowego obiektu przy Pl. Strażackim, przeniesiono siedzibę Komendy do budynku sklepowego przy ul. Kościuszki.

W latach 1967-1973 trwa wielka harcerska akcja odbudowy Fromborka pod hasłem OPERACJA 1001 FROMBORK. Wymiernym efektem akcji była nowa oddana w 1968 roku remiza OSP Frombork. Mało znanym jest fakt, że w jednym z harcerskich zgrupowań pełniły dyżur 3 harcerskie sekcje strażackie (m.in. z Jasła i Tomaszowa Maz.) dysponujące samochodem gaśniczym. Tylko w ciągu 2 tygodni lata 1969 na wezwanie PAD z Braniewa uczestniczyły w gaszeniu 10 pożarów lasów.

kpt. poż. Aleksander Ziniewicz - Komendant Powiatowy i Rejonowy Straży Pożarnych w latach 1970-1977

W latach 1970-1975 stanowisko komendanta powiatowego piastował kpt.poż Aleksander Ziniewicz, późniejszy pracownik Komendy Wojewódzkiej Straży Pożarnych w Gdańsku oraz Wyższej Szkoły Morskiej. Na przełomie lat 60/70-tych służbę rozpoczynali długoletni pracownicy, tj. Benedykt Naus (1968-1986), Witold Szczepanowicz (1970-1992), Mikołaj Gierko (1971-1990), Stanisław Krajewski, Kazimierz Mieczkowski (1971-1992), Jan Wondzyński (1973-1988), Jan Zieliński s. Jana (1974-1998) i Michał Chmielewski (1974-1994).

KOMENDA REJONOWA STRAŻY POŻARNYCH 1975-1992

W 1975 r. w wyniku reformy administracyjnej kraju zlikwidowano powiat braniewski, natomiast Komendę Powiatową zastąpiła Komenda Rejonowa Straży Pożarnych. Na mocy ustawy z dnia 12 czerwca 1975 r. o ochronie przeciwpożarowej Komendzie podlegały wszystkie Ochotnicze Straże Pożarne. Teren byłego powiatu został włączony do systemu organizacyjnego województwa elbląskiego, a w skład rejonu podległego Komendzie braniewskiej wchodziły: miasto Braniewo oraz gminy Braniewo, Frombork, Pieniężno, Orneta, Płoskinia, Lelkowo, Wilczęta i Godkowo. Komenda powiększyła ilość posiadanych etatów do 10, natomiast podległy jej IV Oddział Zawodowej Straży Pożarnej wzrósł do plutonu pożarniczego, natomiast za dysponowanie jednostek do zdarzeń odpowiadało Rejonowe Stanowisko Kierowania. Komendzie podlega kilkadziesiąt jednostek OSP typu S i M, które oprócz udziału w akcjach gaśniczych, uczestniczą w zawodach sportowo-pożarniczych, ćwiczeniach rejonowych i gminnych oraz inspekcjach gotowości bojowej.

Punkt Alarmowo-Dyspozycyjny- PAD / Rejonowe Stanowisko Kierowania - RSK

Załoga Komendy Rejonowej Straży Pożarnych i Zawodowej Staży Pożarnej w Braniewie - 1977 r.

W latach 70-tych pojawiły się też nowe typy pojazdów gaśniczych: GCBA-6/32 Jelcz 004 (1975), GBA-2,5/16 Star 244(1978), GBM-2/8 Star 660, proszkowy GPR-1500 Star29(1977), czy służący do dziś SW-2000 Star 266(1977). Zestaw uzupełniało kilka pomocniczych Żuków A05 i Star 29 (ciężarowy i tzw. osinobus) oraz operacyjna Wołga i terenowy UAZ-469B (1978). Do zadań służbowych wykorzystywano od 1973 r. motocykl WSK 175 a nawet motorower Jawa 20P. Sprzęt uzupełniały motopompy Polonia PO5(1976). Ponadto na wyposażenie weszła cała gama przyczepek produkcji NRD, a 1978 r. pojawił się też pierwszy sprzęt pływający 2 łodzie Cameo typ 400 z silnikami Wicher M. W 1980 r. na wyposażeniu ZSP były: gaśnicze GBA, GCBA, GBM, GPr-1500, wężowy SW-2000, ciężarowy Star A29, Osinobus, operacyjne UAZ i Wołga 24, motocykle MZ TS 250 i WSK 175.

mjr poż. Stanisław Krajewski - Komendant Rejonowy Straży Pożarnych w latach 1977-1988

Funkcję Komendanta Rejonowego Straży Pożarnych pełnił początkowo dotychczasowy komendant powiatowy kpt.poż. Aleksander Ziniewicz (1975-1977) a następnie mjr poż. Stanisław Krajewski (1977-1987), który następnie przeszedł na stanowisko Zastępcy Komendanta Wojewódzkiego Straży Pożarnych w Elblągu a w latach 1990-1992 był Komendantem Wojewódzkim. W ówczesnej ZSP rozpoczynali służbę m.in. Wincenty Symonowicz (1975-1992), Zygmunt Byczko (1975-1992), Ryszard Kochan (1975-1993), Ryszard Korczeniewski (1976-1993), Eugeniusz Werbowy (1976-1993), Mieczysław Magdziarczyk (1977-1992), Kazimierz Chruściel (1978-1996) i Zygmunt Białkowski (1978-1997).

W latach 1974-1975 przystąpiono do budowy nowej bazy garażowo – socjalnej Zawodowej Straży Pożarnej, gdyż ze względu na doposażenie jednostki w sprzęt wystąpiły kłopoty z pomieszczeniami socjalnymi oraz garażowymi. W 1975 r. oddano do użytku budynek garażowo-socjalny, garażowo-magazynowy, wspinalnię i rozbudowano warsztaty, które w ogólnym zarysie pozostały do dnia dzisiejszego. W 1978 r. przeniesiono siedzibę Komendy Rejonowej do nowo wybudowanego budynku administracyjno-mieszkalnego przy Pl. Strażackim, który składał się z 8 pomieszczeń biurowych, 2 pomocniczych i 2 mieszkań służbowych. W budynku tym mieści się obecnie siedziba Komendy Powiatowej PSP.

Na początku lat 80-tych służbę zaczynali późniejsi długoletni funkcjonariusze m.in. Stanisław Kania (1982-2004), Jan Cyroniuk (1983-2007) i Bogusław Gierko (1981-1998). W latach 80-tych oprócz nowych wozów GCBA-6/32 Jelcz 004(1982) i GBA-2,5/16 Star 244(1983), do służby weszły podnośnik SH-18 (1984) i samochód ciężarowy, oba na podwoziu Star 200(1986). Ponadto wykorzystywano operacyjne Wołga GAZ-24(1983) i Fiat 125p, pomocnicze Żuki A06 i A15, motocykl MZ250(1983) oraz 2 przyczepy towarowe typu Sanok D46(1982) i D47(1980).

mjr poż. Zygmunt Kuśmierz - Komendant Rejonowy Straży Pożarnych w latach 1988-1992

Kolejnym komendantem rejonowym został mjr poż. Zygmunt Kuśmierz (1987-1992). W 1988 r. obsada etatowa Komendy wynosiła 11 strażaków, w tym 2 oficerów, 6 chorążych, 1 podoficer i 2 szeregowych. W latach 1988-1989 miała miejsce kolejna rozbudowa zaplecza, wówczas to głównie dzięki zaangażowaniu całej załogi powstały wiaty magazynowo-garażowe oraz baza paliw. Pod koniec lat 80-tych do służby wstąpili min. Jacek Sobczak (1987-2005), Józef Magdziarczyk (1987-2006), Alina Żurniewicz (1987-2011), Bogdan Gruba (1987-2007), Dariusz Gruba (1988-2009), Grzegorz Milewski (1987-2012), Waldemar Dawidek (1987-2007) i Władysław Szczepanowicz (1989-2018).

21 maja 1988 r. z okazji 25-lecia powołania (1963-88) odbyło się uroczyste wręczenie sztandaru dla Zawodowej Straży Pożarnej. Sztandar został. ufundowany przez społeczeństwo miasta Braniewa i rejonu, a także przez instytucje i zakłady pracy. Ceremoniał wręczenia sztandaru odbył się na Placu Strażackim Uroczystość została zaszczycona obecnością przedstawicieli władz lokalnych, wojewódzkich oraz zaproszonych gości z Kaliningradu. W uroczystości uczestniczyli również byli Komendanci Powiatowi i Rejonowi: Zbigniew Polisiakiewicz (1957-1963), Jan Dąbkowski (1963-1969), Aleksander Ziniewicz (1970-1977) i Stanisław Krajewski (1977-1988). Obecnie sztandar ZSP znajduje się w sali tradycji KP PSP.

Wręczenie sztandaru dla Zawodowej Straży Pożarnej w Braniewie - 1988 r.

Na przestrzeni istnienia Zawodowej Straży Pożarnej – (1963- 1988) miało miejsce wiele akcji ratowniczo gaśniczych, do których należy wymienić:

1. Pożar hali naprawczej placówki terenowej PKS w Braniewie.

2. Udział w gaszeniu szybu naftowego w Karlinie - 1980 r.

3. Pożar budynku administracyjnego – Nadleśnictwo Zaporowo.

4. Pożar zabytkowego pałacyku w Lipowinie - 1979 r.

5. Pożar zakładu karnego w Braniewie.

6. Pożar restauracji „Wałsza” w Pieniężnie - 1981 r.

7. Zwalczanie skutków powodzi miasta Braniewa – 1982 r.

8. Pożar Urzędu Miasta w Braniewie- 1984.

9. Pożar hali produkcyjnej zakładów garbarskich w Braniewie.

10. Pożar klasztoru – Redemptorystów w Braniewie - 1988 r.

Strażacy z Zawodowej Straży Pożarnej uczestniczyli wielokrotnie w licznych zawodach pożarniczych oraz otrzymywali wysokie oceny podczas inspekcji gotowości bojowej i przeglądów sprzętu silnikowego. Niezależnie od zadań strażacy KRSP i ZSP aktywnie uczestniczyli w życiu społecznym miasta i rejonu, w organizowanych „czynach społecznych” oraz szeroko rozumianego zapobiegania pożarom. Ostatnimi strażakami przyjętymi do służby w zawodowej straży pożarnej byli: Jan Czarnecki (1990-2005), Marek Rachuba (1990-2012) i Wojciech Jaroszek (1991-2019).

PAŃSTWOWA STRAŻ POŻARNA 1992- 2010

W 1992 r. na mocy ustawy o Państwowej Straży Pożarnej z dnia 24.08.1991 r. w miejsce dotychczasowej Komendy Rejonowej Straży Pożarnych powołano z dniem 1.07.1992 r. Komendę Rejonową Państwowej Straży Pożarnej w Braniewie, której podlegały w miejsce zawodowej straży pożarnej dwie nowo powołane Jednostki Ratowniczo-Gaśnicze w Braniewie i Pasłęku. Zgodnie z ustawą JRG były samodzielnymi jednostkami organizacyjnymi podległymi Komendzie Rejonowej PSP. Na mocy ustawy wszystkie Ochotnicze Straże Pożarne zostały przejęte przez Zarządy Gminne ZOSP. Dotychczasowy rejon powiększony został o gminy Pasłęk i Młynary. Nowa ustawa wprowadziła zmiany w nazewnictwie i stopniach służbowych, a także nałożyła na formację nowe obowiązki związane z prowadzeniem działań gaśniczych i ratowniczych. Komenda Rejonowa PSP w Braniewie podlegała organizacyjnie Komendzie Wojewódzkiej PSP w Elblągu.

bryg. Bogdan Gruba - Komendant Rejonowy i Powiatowy Państwowej Straży Pożarnej w latach 1992-2007

Na stanowisko Komendanta Rejonowego Państwowej Straży Pożarnej powołany został kpt. Bogdan Gruba (1992-1998). Na stanowisko Dowódcy Jednostki Ratowniczo – Gaśniczej został powołany asp. Jan Zieliński, a zastępcą dowódcy JRG został asp. Ryszard Korczeniewski. Funkcję technika JRG objął st.ogn. Stanisław Rec. Obsadę Komendy stanowili: asp. Władysław Szczepanowicz i st.str. Jagoda Białkowska - służba kwatermistrzowsko-techniczna, mł.kpt. Jan Cyroniuk i mł.asp. Wojciech Jaroszek - służba operacyjna, st.asp. Ryszard Grzybowski i st.str. Alina Żurniewicz - służba organizacyjno-kadrowa, asp. Michał Chmielewski - prewencja, Ewa Waszkiewicz - księgowość. W JRG pojawił się nowy sprzęt niezbędny do usuwania skutków zdarzeń, do których zwalczania została powołana Państwowa Straż Pożarna.

Po reorganizacji w skład komendy weszła JRG Pasłęk, której dowódcą został asp. Andrzej Wacura, zastępcą dowódcy został asp. Mirosław Czyszejuk, a technikiem st.ogn. Waldemar Szpak. JRG Pasłęk miała przydzielony obszar działania operacyjnego obejmujący gminy: Pasłęk, Młynary, Godkowo i Wilczęta. Na wyposażeniu jednostki były typowe pojazdy: GBA-2,5/16 Star 244, GCBA-6/32 Jelcz 005, autodrabina SD-30 IFA oraz operacyjny SOp Fiat 125p. Na początku funkcjonowania JRG jej siedziba mieściła się w dwóch oddzielnych budynkach: tj. podział bojowy w starej remizie o fatalnych warunkach bytowych na ul. Bohaterów Westerplatte, a dowództwo w oddzielnym budynku 2 -kondygnacyjnym przy ul. Strażackiej. W roku 1995 r. uroczyście przekazano nowy budynek remizy wykorzystywany przez JRG Pasłęk do dnia dzisiejszego.

Ślubowanie strażaków w związku z powołaniem Państwowej Straży Pożarnej - 1992 r.

W dniu 17.07.1992 r. na podstawie ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o Państwowej Straży Pożarnej, zgodnie z ceremoniałem odbyło się uroczyste ślubowanie 41 dotychczasowych funkcjonariuszy pożarnictwa Komendy Rejonowej Straży Pożarnych i Zawodowej Straży Pożarnej na strażaków Komendy Rejonowej Państwowej Straży Pożarnej i Jednostki Ratowniczo Gaśniczej PSP w Braniewie. Łącznie ze ślubowaniem odbyło się wręczenie aktów mianowania na poszczególne stanowiska. Ślubowanie przyjmował Komendant Rejonowy Państwowej Straży Pożarnej kpt. Bogdan Gruba w asyście Zastępcy Komendanta Wojewódzkiego PSP st.bryg. Kazimierza Roszczypały, z udziałem zaproszonych gości i władz miejskich.

W momencie powstania PSP w Komendzie były na stanie samochody: GBA-2,5/16 Star 244(1990), GCBA-6/32 Jelcz 005 (1982), podnośnik SH-18 Star 200, wężowy SW-2000 Star 266, GPr-1500 Star 29, kwatermistrzowski Star 200, kilka Żuków oraz operacyjne Fiat 125p i Polonez. Część pojazdów skasowano, a część przekazano do jednostek OSP. W kolejnych latach pojawiły się nowocześniejsze pojazdy, ratowniczy SLRt VW Transporter (1993) wraz z pierwszym hydraulicznym zestawem ratownictwa drogowego Holmatro (1992), ciężki samochód gaśniczy GCBA-5/24 Jelcz 014 (1997) oraz dwa pomocnicze Lublin II (1998). Zmienił się też wygląd strażaków, gdyż w połowie lat 90-tych wysłużone mundury morro zastąpiło nowe umundurowanie koszarowe i specjalne w kolorze czarnym.

Pożegnanie strażaków odchodzących na emerytury po powstaniu Państwowej Straży Pożarnej - 1992 r.

Wprowadzona w życie ustawa o PSP wniosła korzystne warunki przejścia na emeryturę. Skorzystało z tej możliwości w latach 1992-93 kilkunastu strażaków z Komendy Rejonowej PSP Braniewo. Odeszli wówczas na emeryturę długoletni pracownicy, m.in.: st.asp. Zygmunt Kisiel, st.asp. Ryszard Grzybowski, st.ogn. Kazimierz Mieczkowski, st.ogn. Witold Szczepanowicz, st.ogn. Mieczysław Magdziarczyk, st.ogn. Stanisław Rec, st.ogn. Medard Witkowski, st.ogn. Józef Szpakowski, st.ogn. Zygmunt Byczko, ogn. Wincenty Symonowicz, st.asp. Ryszard Korczeniewski, st.asp. Ryszard Kochan. Na początku lat 90-tych służbę w KP PSP rozpoczęli, m.in.: Bogusław Kulgajuk (1992-2008), Andrzej Kowalik (1992-2012), Władysław Demko (1992-2009), Wojciech Tomkiewicz (1993-2017), Jarosław Wójcik (1993-2011), Marek Graczyk (1993-2007), Krzysztof Turczyn (1993-2009), Mariusz Fiedorowicz (1993-2015) i Zbigniew Januszko (1995-2021).

W 1994 r. funkcję Zastępcy Komendanta objął st.asp. Władysław Szczepanowicz.(1994-2007), a stanowisko Dowódcy JRG kpt. Jan Cyroniuk (1994-97). Od 1995 r. zaczął funkcjonować w Polsce, zorganizowany przez Państwową Straż Pożarną, Krajowy System Ratowniczo-Gaśniczy, którego podstawowym celem jest ochrona życia, zdrowia, mienia lub środowiska poprzez: walkę z pożarami i innymi klęskami żywiołowymi, ratownictwo techniczne, chemiczne, ekologiczne i medyczne. Na naszym terenie do KSRG oprócz JRG PSP Braniewo weszły wybrane jednostki OSP: Pieniężno, Frombork, Płoskinia, Lelkowo, Żelazna Góra, a od roku 2005 także OSP Braniewo.

Z dniem 14.08.1998 r. przy ówczesnej Komendzie Rejonowej PSP powstała Organizacja Terenowa Związku Zawodowego Strażaków „Florian”, która funkcjonuje do dnia dzisiejszego. ZZS „Florian” jest związkiem zawodowym skupiającym strażaków PSP i pracowników cywilnych, reprezentującym interesy strażaków wobec pracodawców. Pierwszym przewodniczącym Zarządu Terenowego został asp. Wojciech Jaroszek, następnie asp.sztab. Andrzej Kowalik, asp. Jarosław Byczko, a obecnie organizacją kieruje mł.ogn. Artur Olbryś. Wcześniej w latach 1990-2005 funkcjonowała również przy KP PSP komórka NSZZ „Solidarność”, którą kierowali m.in. Marek Demkowicz i Stanisław Kania.

Na mocy reformy administracyjnej zlikwidowano województwo elbląskie i rejon braniewski, natomiast w powstałym województwie warmińsko-mazurskim i powicie braniewskim z dniem 1.01.1999 r. Komendę Rejonową Państwowej Straży Pożarnej przekształcona na Komendę Powiatową Państwowej Straży Pożarnej w Braniewie. Od tej pory Komendant Powiatowy PSP podlega Staroście na zasadzie zwierzchnictwa ogólnego, zaś merytorycznie i służbowo Komendantowi Wojewódzkiemu PSP. Obszar działania Komendy Powiatowej Państwowej Straży Pożarnej w Braniewie obejmuje północno-zachodnią część województwa warmińsko-mazurskiego i graniczy: od północy – z Zalewem Wiślanym i granicą państwa (obwód kaliningradzki), od wschodu – z powiatem bartoszyckim, od południa – z powiatem lidzbarskim i od zachodu – z powiatem elbląskim. Powiat braniewski obejmuje obszar o powierzchni 1204 km kw. z czego przypada na: na obszar leśny 27147 ha, a na użytki rolne 73840 ha tj. 61,3 % powierzchni powiatu. Lasy stanowią 22,3 % powierzchni powiatu. Do ważniejszych wód powierzchniowych należą: rzeka Pasłęka, Jezioro Pierzchalskie i rzeka Wałsza.

Na stanowisko Komendanta Powiatowego Państwowej Straży Pożarnej powołany został dotychczasowy Komendant Rejonowy PSP st.kpt. Bogdan Gruba, natomiast obowiązki Zastępcy Komendanta Powiatowego PSP pełnił st.asp. Władysław Szczepanowicz. Służbę w Komendzie Powiatowej PSP pełniło 46 strażaków, z tego 35 w Jednostce Ratowniczo – Gaśniczej, która stanowiła wydział komendy. Dowódcą JRG został st.asp. Wojciech Jaroszek (1997-2008), zaś zastępcą dowódcy mł.asp. Jarosław Reszke. W drugiej połowie lat 90-tych do służby wstąpili m.in.: Janina Kamińska (1996-2020), Krzysztof Jagielski (1997-2014), Grzegorz Korenkiewicz (1997-2012), Konrad Motyka (1997-2016), Rafał Orlicki (1998-2012), Jarosław Byczko (1998-2023), Kamil Sierzputowski, Piotr Jurczuk (1999-2017), Marek Krupiński (1999-2020) i Marek Stankiewicz (1999-2018).

W dniu 3.01.1999 r. powstało przy KP PSP w Braniewie Koło Związku Emerytów i Rencistów Pożarnictwa RP. Skupia ono kilkudziesięciu emerytów i rencistów Straży Pożarnej oraz wdowy po strażakach. Kołem kierowali kolejno emerytowani strażacy: Michał Chmielewski, Marek Demkowicz, Jan Cyroniuk i obecnie Władysław Szczepanowicz.

Wręczenie sztandaru dla Komendy Powiatowej PSP w Braniewie - 2002 r.

14 września 2002 r. obchodzono 52 rocznicę powołania zawodowej straży pożarnej w Braniewie. Odsłonięto pamiątkową tablicę ufundowaną przez społeczeństwo ziemi braniewskiej. Na ręce Komendanta Powiatowego PSP przekazano sztandar ufundowany przez społeczeństwo powiatu braniewskiego. Sztandar na uroczystej zbiórce pod Bazyliką Mniejszą Św. Katarzyny wręczyli Warmińsko-Mazurski Komendant Wojewódzki PSP bryg. Grzegorz Kniefel i starosta braniewski Tadeusz Bejnarowicz.

Uroczyste obchody poprzedzone zostały wieloma pracami mającymi na celu poprawę warunków socjalnych oraz wyglądu budynków wchodzących w skład kompleksu. Duży wkład w poprawę warunków służby wnieśli strażacy, wykorzystując wolny czas pomiędzy szkoleniem i wyjazdami do akcji. Poprawiono warunki pracy strażaków, przebudowano Powiatowe Stanowisko Kierowania, wyremontowano pomieszczenia garażowe i magazynowe.

Na początku XXI wieku służbę w KP PSP Braniewo rozpoczęli, m.in. Ireneusz Ścibiorek, Dariusz Brzeski (2001-2016) i Krzysztof Buczyński oraz Tomasz Biedulski (2004-2024), Łukasz Kochan (2004-2016), Mieczysław Lisowski (2004-2022), Andrzej Kaliszuk i Andrzej Milewski (2004-2024). Pod koniec 2004 r. pełniło służbę 45 strażaków i 1 pracownik cywilny. Kolejne wzmocnienia sprzętowe odnotowano w 2004 r., gdy pojawił się lekki samochód gaśniczy GLBA Renault Mascott i operacyjny SOp Opel Astra.

Dużą rolę w działalności Komendy na przełomie XX/XXI w. stanowiły rozgrywki sportowe. Drużyna piłkarska uczestniczyła w różnych rozgrywkach lokalnych oraz w mistrzostwach województwa elbląskiego i warmińsko-mazurskiego. W 1999 r. drużyna zwyciężyła w I Mistrzostwach Województwa w halowej piłce nożnej w Olsztynie w składzie: Władysław Szczepanowicz, Dariusz Gruba, Jarosław Reszke, Wojciech Tomkiewicz, Krzysztof Jagielski, Mariusz Fiedorowicz i Krzysztof Turczyn. W kolejnych latach w drużynie wśród wielu innych błyszczeli, m.in.: Dariusz Brzeski, Krzysztof Buczyński, Konrad Dzwonkowski i Tomasz Gierko. Wielkie sukcesy notowała drużyna siatkarska, która regularnie zajmowała czołowe lokaty w rozgrywkach wojewódzkich. Do „filarów” drużyny należeli, m.in.: Dariusz Gruba, Marek Dorawa, Władysław Szczepanowicz, Józef Magdziarczyk, Wojciech Tomkiewicz, Bogdan Gruba, Konrad Motyka, Piotr Jurczuk i Marek Stankiewicz. Sukcesy notowano również w tenisie stołowym, a czołowymi zawodnikami byli: Andrzej Wacura, Jacek Sobczak i Władysław Demko.

mł.bryg. Władysław Szczepanowicz - Komendant Powiatowy Państwowej Straży Pożarnej w latach 2007-2018

W 2007 r. nastąpiła zmiana na stanowisku Komendanta Powiatowego PSP w Braniewie. Bryg. Bogdan Gruba odszedł na zaopatrzenie emerytalne, a funkcję objął dotychczasowy zastępca kpt. Władysław Szczepanowicz. W 2008 r. nastąpiła zmiana na stanowisku Dowódcy JRG, dotychczasowy dowódca kpt. Wojciech Jaroszek (1997-2008), został powołany na stanowisko Zastępcy Komendanta Powiatowego PSP (2008-2019), a funkcję dowódcy JRG objął kpt. Ireneusz Ścibiorek (2008-2021). W latach 2005-2007 do służby wstąpili: Piotr Swatowski, Tomasz Gierko (2005-2025), Andrzej Cybulski (2005-2022), Konrad Dzwonkowski (2006-2023), Artur Olbryś, Dawid Spychała (2006-2023), Wojciech Wronkowski, Jerzy Grad (2006-2024), Jarosław Makarewicz (2007-2023), Daniel Stalczewski, Piotr Bożko (2007-2022), Paweł Krzysztoń (2007-2023) i Rafał Poreda (2007-2024).

Do najważniejszych akcji PSP w latach 1992- 2010 należą:

1. Pożar budynków w miejscowości Podlechy gm. Płoskinia -1993 r.

2. Udział w akcji przeciwpowodziowej na Dolnym Śląsku – 1997 r.

3. Udział w akcji przeciwpowodziowej w Gdańsku i na Podhalu – 2001 r.

4. Pożar tartaku w m. Chruściel i budynku mieszkalnego na ul. Armii Krajowej - 2001 r.

5. Akcja przeciwpowodziowa w Braniewie - 2002 r.

6. Pożar budynku mieszkalnego w Braniewie przy ul. Zielonej - 2003 r.

7. Pożar rafinerii w Gdańsku - 2003 r.

8. Wypadek cysterny z gazem w m. Bornity- 2003 r.

9. Pożary budynków mieszkalnych w m. Zgoda gm. Braniewo i Kol. Księżno gm. Wilczęta – 2005 r.

10. Wypadek cysterny z ON w m. Wyszkowo gm. Lelkowo- 2005 r.

11. Pożar budynku mieszkalnego w Pieniężnie- 2007 r.

12. Akcja przeciwpowodziowa na południu Polski -2010 r.

oraz setki akcji gaśniczych, usuwania skutków wichur, wypadków komunikacyjnych oraz innych miejscowych zagrożeń.

Od 2009 r. zanotowano wyraźny wzrost wymiany wysłużonych samochodów, gdyż pojawiły się nowoczesny podnośnik SH-23 MAN i samochód SLOp Ford Ranger, a w 2010 r. gaśniczy GCBA-5/24 Scania i mikrobus Ford Transit. Ponadto Komenda pozyskała 2 nowoczesne łodzie ratownicze i wiele specjalistycznego sprzętu. Wycofywane ze służby samochody przekazywane są do jednostek OSP i PSP.

60-lecie Zawodowej Straży Pożarnej w Braniewie - 2010 r.

W dniu 4.11.2010 r. odbyły się uroczystości z okazji 60-lecia powstania Zawodowej Straży Pożarnej w Braniewie. Za datę początkową organizatorzy przyjęli rok 1950, czyli powstanie Pogotowia Zawodowego Straży Pożarnej i Komendy Powiatowej Straży Pożarnych w Braniewie. Obchody zapoczątkowała msza święta w Bazylice Mniejszej celebrowana przez Ks. Kapelana Tadeusza Graniczkę. Następnie odbyło się uroczyste przekazanie samochodów i sprzętu na placu przed Bazyliką oraz akademia w Braniewskim Centrum Kultury. Wśród zaproszonych gości byli m.in. Jan Maścianica Wicewojewoda Warmińsko- Mazurski, Jacek Protas Marszałek Województwa, st.bryg. Mirosław Rutecki Z-ca Komendanta Wojewódzkiego PSP, Leszek Dziąg Starosta Braniewski oraz władze samorządowe i liczni goście, w tym byli komendanci bryg. Stanisław Krajewski i bryg. Bogdan Gruba oraz najstarszy żyjący funkcjonariusz zawodowej straży pożarnej st.ogn. Jan Zieliński, który pełnił służbę w latach 1950-1981. Z tej okazji wszyscy strażacy oraz zaproszeni goście otrzymali pamiątkowy medal wydany z okazji 60-lecia Zawodowej Straży Pożarnej w Braniewie.

W 2010 r. załogę Komendy Powiatowej stanowiło 47 strażaków i 1 pracownik cywilny. W systemie zmianowym 38 (33 w JRG i 5 w Powiatowym Stanowisku Kierowania) i 9 w systemie codziennym. W latach 2008-2010 do służby wstąpili: Adam Szewczuk, Wojciech Spychała, Adrian Furtak, Jarosław Suchocki, Robert Kmin i Karol Machnowski.

Artykuł opracował - mł.bryg. w st. spocz. Wojciech Jaroszek. Miałem zaszczyt pełnić służbę w Państwowej Straży Pożarnej w Braniewie w latach 1991 - 2019.

W opracowaniu wykorzystano m.in. kronikę KP PSP Braniewo, kroniki OSP Braniewo, OSP Orneta i OSP Pieniężno, a także pozycje dotyczące historii Braniewa oraz straży pożarnych na Warmii i Mazurach. Autor dziękuje za otrzymane materiały i fotografie. Swoje zdjęcia udostępnili m.in.: bryg. Stanisław Krajewski, st.ogn. Jan Zieliński, st.ogn. Józef Szpakowski, pani Helena Gruba, st.ogn. Stanisław Kania, ogn. Kazimierz Chruściel, st.ogn. Witold Szczepanowicz, st.asp. Ryszard Grzybowski, st.ogn. Ireneusz Gorczyca, ogn. Zygmunt Byczko, st.ogn. Jan Czarnecki, st.asp. Marek Demkowicz, dh Mieczysław Kuźniewski oraz rodziny ś.p.: st.ogn. Jana Nowińskiego, st.ogn. Kazimierza Mieczkowskiego, Medarda Witkowskiego, Antoniego Wiśniewskiego, Zygmunta Kisiela, Mikołaja Gierko, Jana Wondzyńskiego, Ryszarda Kochana. Autor szczególnie dziękuje za pomoc Jackowi Iwulskiemu, Jarkowi Wójcińskiemu i Dorocie Olbryś oraz wielu innym życzliwym osobom za udostępnienie swoich zasobów i bezcennych informacji.

GALERIE ZDJĘĆ

Zawodowa Straż Pożarna w Braniewie